Net nu de hardcore wavesailor dacht zijn singlefin waveboard bij het grofvuil te kunnen zetten, zijn ze op maui druk aan het experimenteren geslagen met jawel… singlefins! wij vroegen insiders Graham Ezzy, Levi Siver, Keith Teboul, Marcilio Browne, Kauli Seadi, Mark Angulo en Robby Naish om uitleg. Voor iedereen die nu al in de stress schiet omdat zijn quiver misschien niet meer actueel is alvast het goede nieuws door Mark Angulo: ‘single, twin, trifin, quad… als het goed voelt en je er beter door vaart: ride it.’

Woord: Mart Kuperij Beeld: Jérôme Houyvet, Franck Berthout, Erik Aeder, Maui Nerd Productions, Quatro International

Net toen we dachten dat quads het nieuwe non plus ultra waren, zien we jullie weer op singlefins. Wat is er aan de hand?
Graham: ‘Allereerst: niet iedereen gebruikt een singlefin. Levi en ik waren eigenlijk de eersten die teruggrepen naar de singlefin. Inmiddels rijdt Kevin Prichard vaak ook weer op zijn single, en natuurlijk Mark Angulo en Robby Naish. Gasten als Keith Teboul en Brawzinho varen nog steeds op quads. Het heeft te maken met power surfen. De quads zijn sick voor trucs en turns, maar omdat ze langzamer zijn lenen ze zich niet zo goed voor echt snelle verticale turns, daar is de singlefin de enige echte koning. Ik vaar overigens meestal met thrusters zodat ik de diepte van de centrale vin heb voor power en drive maar toch nog wat manoeuvreerbaarheid en ‘trickability’ van de thrusters krijg.’Levi: ‘Elk board brengt je wat anders en er zijn verschillende manieren om een golf te berijden. Ik miste soms die echte drive in de bottomturn die je krijgt bij een singlefin, en gelukkig: het is er nog! Ik ben bijna elke dag op het water en het is niet goed als dit tot een grote vage vlek verwordt. Dus ik mix het een beetje: singlefin, quad, thruster… zo hou je het fris. Het lijkt misschien gek om een singlefin fris te noemen, maar het voelt goed! ’Mark: ‘De reden dat je ons weer op singlefins ziet varen is omdat ze gewoon het beste werken. Van alle set-ups die er zijn, is de singlefin de enige die doet wat de andere ook doen, en meer. Als je golfrijdt is de belangrijkste move die je maakt de bottomturn. Hiermee bereid je alles voor, je aerials, off the lips, alles. Als je bottomturn slappe hap is… wat kun je dan nog doen met de golf? Als je een golf afrijdt en je afvraagt of je board rare fratsen uit gaat halen, maak je geen enkele kans. Op een singlefin kun je bouwen. Ik vind ook dat je veel meer projectie uit de bottomturn en off the top krijgt. Je blijft beter upwind, gaat harder… zo kan ik nog wel even doorgaan! ’Robby: ‘Voor mij is dit niks bijzonders. Als je beelden bekijkt van om het even welke top waver van een aantal jaar geleden en nu, dan is het – in ieder geval voor mij – vrij duidelijk dat ze harder ripten voordat ze op quads voeren. De nieuwe boards doen een aantal dingen beter, in een aantal situaties. Maar een goede single of thruster doet alles goed en dat in bijna alle omstandigheden. ’Kevin: ‘Ik geniet er echt van om weer met een singlefin te varen! Je verliest wat aan manoeuvreerbaarheid, maar de snelheid en power zijn onovertroffen. Misschien is het mijn oldskool benadering, maar het is fijn om wat lift en snelheid te hebben. Het was tijd voor iets nieuws toen de twinzers en quads uitkwamen en ik denk dat het mijn golfrijden zeker beter heeft gemaakt. Nu ben ik terug op singlefins, waarbij we geleerd hebben van de multifin designs, ik vind het wel cool.’

Is het niet gewoon een soort van nostalgie? Verveling misschien? Of is er echt een nieuw soort singlefin ontstaan die ons allemaal omver gaat blazen?
Levi: ‘Het is een combinatie. Persoonlijk vind ik het belangrijk om na al die jaren op het water, die duizenden golven die ik gereden heb, een open vizier te houden en plezier te hebben in het rijden van verschillende boards en zeilen. Kijk naar golfsurfers: die zijn bijna altijd bezig met het testen van oude designs om te kijken of het de huidige shapes verder kan brengen. De heerlijke, agressieve versnelling waarmee je uit de bottomturn komt bij een singlefin is onovertroffen. Maar die extra drive betekent wel dat je het losse surfy gevoel van het echt in de pocket kunnen komen verliest. Daar zijn de multifins weer zeer geschikt voor. Het hangt er gewoon vanaf wat je zoekt in je golfrijden. ’Mark: ‘Ik heb quads nooit echt goed gevonden, dus misschien moet je mij deze vraag niet stellen. Ik vond ze langzaam, ze maken geen vloeiende bottomturn, ik was altijd aan het klooien met de vinnen, ze deden altijd iets vreemds op het verkeerde moment. Maar goed, ze werken goed voor sommige mensen, de twinzer is ook een goede set-up, super snel, zeer los. Ik voer twee jaar op een twinzer en ik vond het te gek. Ik gebruikte een thruster tijdens de opnames van The Windsurfing Movie 1 en 2 en deed een aantal zieke dingen. Daarna sprong ik terug op mijn singlefin en realiseerde me dat de thruster een boel extra weerstand creëerde ten opzichte van de singlefin. Bedenk je wel, het is niet de set-up van de vinnen waar ik me over opwind, het is de industrie die de consument slecht informeert en iedereen een quad aansmeert. Wat moet je in hemelsnaam met een 105 liter quad?!’

Hoe is de shape van de nieuwe singlefin boardjes?
Graham: ‘De shape van de nieuwste singles is heel erg vergelijkbaar met die van de quads, al zijn ze meestal net wat langer en smaller. ’Keith: ‘We hebben veel van de aspecten van multifins kunnen integreren in de nieuwe singlefins. De boards zijn inderdaad nog steeds wat langer en iets minder breed, maar de rockerlijnen en contouren op de bodem komen veelal overeen met de moderne shapes. Door de grotere centrale vin planeren ze ook nog wat sneller aan. Handig als je door de golven moet komen.’Kevin: ‘Mijn singlefin heeft een quad-achtige out-line, een wat snellere rocker en ongeveer dezelfde railshape. Het is eigenlijk een newskool benadering van de oldskool designs. ’Levi: ‘Ik denk dat ik mensen wat zand in de ogen gestrooid heb door te varen met een board met vijf vinboxen haha. Ik reed elke dag met een andere set-up, dat is de enige manier om uit te vinden hoe het precies werkt. Je moet hetzelfde board varen en alle verschillende settings proberen, dan begin je pas echte het verschil te merken. Het laat zien dat de shape van het board belangrijker is dan de vinnen. Een echt goed board kun je varen met alle soorten set-ups, of het nou single of quad is. Maar dit werkt alleen bij een goed board! Windsurfers over de hele wereld raakten helemaal lyrisch over quads alsof dat de nieuwe weg was, maar als het board zelf niet goed is maakt het geen donder uit hoeveel vinnen eronder zitten.’

Marcilio, Keith, Kauli, jullie gebruiken geen singlefins, waarom niet?
Marcilio: ‘Ik heb een aantal singles geprobeerd vorig jaar, maar ik geef toch nog steeds de voorkeur aan mijn quads. Ik vind ze gewoon comfortabeler en ze passen beter bij mijn vaarstijl. ’Kauli: ‘Ik vind mijn quadshapes nog steeds te gek en zie mezelf niet terugkeren naar de singlefin. Ik wil de golven echt rijden zoals een golfsurfer dat doet. Turns aan elkaar linken, een floatertje, altijd in het kritieke deel van de golf zitten… De golf dicteert hoe ik hem afrijd, voor mij werken quads het beste. Ik gebruik mijn quads tegenwoordig zelfs voor onshore. ’Keith: ‘Singlefins werken goed als het echt hard waait en er grote golven zijn of het echt choppy is, maar voor mij zijn quads nog steeds de echte allrounders.’

Even een kort rondje: welk board neem je voor welke omstandigheden?
Robby: ‘Ik gebruik hetzelfde board voor alle omstandigheden: mijn 80 liter Wave productieboard. Soms haal ik de thrustervinnen eruit en ga ik voor een grotere centrale vin om te jumpen. De enige keer dat ik van board wissel is als ik Jaws vaar, daarvoor gebruik ik een custom singlefin gun. ’Graham: ‘Als het groot is en en ik wil down-the-line harde turns maken, kies ik zeker voor mijn single. Maar voor tricks als taka’s is de multifin te gek, dus over het algemeen ga ik voor mijn thruster set-up. ’ Levi: ‘Tegenwoordig pak ik net als Graham meestal mijn thrusters, zeker als de golven echt goed zijn. Als het clean is en niet te groot ga ik voor mijn quad. Als het choppy is en de golven zijn groot werkt de singlefin weer heel goed. Nogmaals, het komt vooral aan op de shape van het board, al geloof ik wel dat de reden dat ik mijn thrusters zo graag vaar is dat er eigenlijk een singlefin onder mijn voet zit. Het voelt als een verlengstuk van mijn stijl.’Marcilio: ‘Ik gebruik quads voor alle omstandigheden. We zijn bij Goya overigens wel aan het experimenteren met thrusters, maar daarbij zitten we nog steeds in de beginfase. ’Mark: ‘Mijn 7’3”, 71 liter singlefin, mijn speciaal ontworpen Epic vin van Black Project Fins en mijn liefde voor de sport, easy. ’Kevin: ‘Op het moment gebruik ik mijn singlefin voor alle condities. Als het echt hard waait en de golven klein zijn is een quad nog steeds te gek voor tricks als taka’s, maar voor nu geef ik de voorkeur aan de lange bottomturn met veel drive zodat ik de lip zo hard kan raken als maar mogelijk is.’

Mark, je bent custom shaper en geeft aan quads geen goede boards te vinden. Wat doe je als een klant er eentje bestelt?
Mark: ‘Ik geef mijn klant altijd wat hij wil, want de halve lol van het windsurfen is het ontdekken van nieuw materiaal.’

Heeft elk merk straks zo’n ‘nieuwe’ singlefin in de range?
Levi: ‘Een pure singlefin wordt er bij Quatro nu niet ontwikkeld, wel komen we met een Levi Siver Edition thruster. De multifin boards zijn een blijvertje, kijk alleen maar naar het niveau in de golven en hoe het de afgelopen jaren omhoog is geschoten. ’Robby: ‘Ik weet niet of iedereen echt gaat switchen, maar ik voorspel wel dat de meeste mensen uiteindelijk terug zullen komen bij singles of thrusters. ’Graham: ‘De meeste windsurfers – pro’s en amateurs – zullen geen echt voordeel halen uit een terugkeer naar een singlefin als het aankomt op echt golfrijden. De singlefin is voor mensen die weten hoe ze hard moeten carven en verticaal voor de lip kunnen gaan. Het is een kwestie van stijl; er zijn misschien tien gasten op de hele wereld die kiezen voor deze benadering van golfrijden en het ook écht kunnen. Ik sprak laatst met Ricardo Campello, hij zei dat hij nooit meer terug wil naar de singlefin, hij wil trucen op de golf. Op dat vlak zijn de multifin boards duidelijk beter. ’Kevin: ‘Wij bekijken dit natuurlijk vanaf de apenrots die Maui heet. De recreatieve Eurowaver die houdt van jumpen en hard gaan is naar mijn mening nog steeds het best bediend met een singlefin. De beginnende golfrijder op zijn beurt heeft veel aan een quad, omdat die wat makkelijker te turnen is en een radicaal gevoel geeft. Maar als je van echte drive en snelheid houdt, vaart in goede golven en het juiste niveau hebt, gaat er niks boven de singlefin. Zo simpel is het.’Mark: ‘Singlefins zullen altijd blijven, want je kan op ze rekenen, ze doen het gewoon altijd. Hoe doet die quad van je het bij lichte onshore wind in Nederland? Niet lijkt me, want in zulke omstandigheden werken ze voor geen meter!’

Robby en Mark, jullie lopen al een tijdje mee. Wat vinden jullie: is dit überhaupt een thema of moeten we gewoon lekker gaan varen?
Robby: ‘De evolutie van materiaal en het opnieuw uitvinden van dingen die vroeger gedaan of gebruikt werden door andere riders is altijd goed. Het houdt de sport fris. Al lijkt het er soms op dat merken een stapje terug zetten om zo iets ‘nieuws’ te verkopen. Ik ben daar zelf wat traditioneler in, ik blijf liever bij designs waarvan ik weet dat ze werken over een zo ruim mogelijke range omstandigheden. Weet je, er zijn goede quads en verschrikkelijke quads. Maar hetzelfde geldt voor thrusters en singlefins. Een board is meer dan een verzameling vinnen. ’Mark: ‘Er zijn enorm goede surfers die op quads varen. Maar ik durf wel te stellen dat elke gast die op een quad vaart harder zou rippen met een singlefin, dat is ook de reden dat je Levi en andere riders terug ziet gaan. Mensen kopen quads omdat ze verticaal willen gaan als Keith Teboul. Ze kopen die quad en gaan ze verticaal als Keith? Nee. Keith kan verticaal gaan op een deur. Waarom? Omdat hij een onwijs goede windsurfer is.’ •